پیسی، برص، لک وپیس (ویتیلیگو)؛علت و درمان

پیسی نوعی بیماری است که رنگ پوست، مو، چشم‌ها، غشای مخاطی (دهان، لب‌ها، بینی، رکتوم و دستگاه تناسلی) و نیز نواحی دیگری از بدن را روشن می‌کند. بیماری برص یا پیسی معمولاً یک عارضه‌ی دردناک یا خطرناک نیست، اما ممکن است با یک بیماری زیربنایی در ارتباط بوده یا ندرتاً به خودی خود دارای عوارضی باشد. هیچ درمانی برای لک و پیس وجود ندارد، مگر اینکه توسط بیماری دیگری ایجاد شده باشد و آن بیماری درمان شود. با این حال، این بیماری را می‌توان با استفاده از متدهای مختلف برای برگرداندن رنگدانه‌ها به پوست و کم کردن تفاوت‌های رنگی، کنترل کرد.

به دلیل دانش کم درباره‌ی ویتیلیگو یا پیسی، افرادی که از آن رنج می‌برند معمولاً دارای اعتماد به نفس پایین بوده و تنهایی اجتماعی را تا حدی تجربه می‌کنند. به علاوه، بدفهمی‌های زیادی در رابطه با بیماری برص وجود دارد، مثلاً اینکه این بیماری مسری بوده و هیچ کاری نمی‌توان برای آن کرد. اما اخیراً روش‌های درمانی متعددی به وجود آمده اند که بر روی این بیماری اثر دارند. متخصصین ما در کلینیک دکتر رضیعی، پس از تشخیص وضعیت شما، گزینه‌های درمانی مناسب شامل درمان موضعی و درمان نوری را پیشنهاد می‌دهند. این روش‌ها، ظاهر پوست را بهتر کرده و لکه‌های سفید را کمتر می‌کنند. برای دریافت مشاوره در خصوص درمان بیماری پیسی یا ویتیلیگو یا جهت رزرو نوبت می‌توانید با شماره‌های ۰۲۱۴۴۲۵۵۵۵۷ و ۰۲۱۴۴۲۰۱۶۹۴ تماس حاصل فرمایید.

علت


برص یا پیسی یک اختلال پوستی است که در آن سلول‌هایی (ملانوسیت‌ها) که رنگدانه‌های پوست به نام ملانین را تشکیل می‌دهند، آسیب می‌بینند. ملانین، رنگدانه‌ی مسئول برای دادن رنگ قهوه‌ای نرمال به پوست است. فقدان ملانین لکه‌های سفید روی پوست را افزایش می‌دهد. در سطوح اولیه، لکه‌های سفید (بی‌رنگ) بر روی مناطق خاصی مانند دست‌ها، پاها، صورت و اطراف لب‌ها مشاهده می‌شوند. بعدتر، این لکه‌ها بر روی زیر بغل، اطراف چشم‌ها، بینی، ناف و رکتوم پدیدار می‌گردند. علت دقیق تخریب ملانوسیت‌ها شناخته شده نیست. اما محققان به این نتیجه رسیده اند که علت باید در سیستم ایمنی نهفته باشد. شواهد نشان می‌دهند که ترکیبی از عوامل مانند خود ایمنی، که در آن سیستم ایمنی بر علیه بافت خود بدن عمل می‌کند و جنبه‌های ارثی و محیطی ممکن است باعث ایجاد ویتیلیگو شوند. تحقیقات نشان داده اند که افرادی که از پیسی رنج می‌برند از گروهی از سه ژن که حساسیت آن‌ها به تخریب ملانین را افزایش می‌دهد، برخوردار هستند. همچنین مشاهده شده است که سلول‌های سیستم ایمنی، مواد شیمیایی مشخصی را می‌سازند (سیتوکین‌ها) که سلول‌های تولید کننده‌ی رنگدانه را تغییر داده و باعث مرگ آن‌ها می‌شوند. مطالعات همچنین نشان می‌دهند که تحت شرایط مشخصی، ملانوسیت‌ها ممکن است خود را تخریب کنند.

علائم


افراد مبتلا به برص، معمولاً نخست لکه‌های سفید (بی‌رنگ) را بر روی پوست خود مشاهده می‌کنند. این لکه‌ها بخصوص در مناطقی که در معرض آفتاب هستند، شامل دست‌ها، پاها، بازوها، صورت و لب‌ها بیشتر هستند. دیگر نواحی شایع برای ظاهر شدن لکه‌های سفید شامل زیر بغل، کشاله‌ی ران، اطراف دهان، چشم‌ها، بینی، ناف و ناحیه‌ی تناسلی می‌باشند. در برخی از موارد، لکه‌های سفید محدود به برخی نواحی بدن می‌مانند، در حالی که در موارد دیگر این اختلال پیشرفت کرده و با گذشت سالیان، منتشر می‌شود. برخی از افراد ممکن است انتشار سریع‌تر این بیماری را تجربه کنند. بی رنگ شدن بیشتر ممکن است پس از تحمل دوره‌هایی از استرس ایجاد شود. ویتیلیگو یک بیماری عفونی نبوده و از یک فرد به فرد دیگر منتقل نمی‌شود. افراد مبتلا به پیسی ممکن است خاکستری زود هنگام موهای سر، مژه‌ها، ابروها و سبیل را تجربه کنند. افراد دارای پوست تیره ممکن است از دست رفتن رنگ را داخل دهان خود نیز مشاهده نمایند.

انواع پیسی


پیسی کلی

بسیاری از موارد برص به صورت دوطرفه مشاهده می‌شوند به این صورت که اگر بر روی یک دست ایجاد شوند، احتمالاً بر روی دست دیگر نیز ظاهر خواهند شد. این موضوع در مورد دیگر نواحی بدن مانند چشم‌ها، مفاصل، شقیقه‌ها و کمر مشابه است به این معنی که در بسیاری از موارد به صورت دو طرفه دیده می‌شوند. این نوع، به نام پیسی عمومی یا کلی شناخته می‌شود. توزیع ویتیلیگو گسترده نیز به همین نام خوانده می‌شود.

پیسی سگمنتال یا بخشی

ویتیلیگو کلی از یک ناحیه‌ی خاص مانند یک دست، صورت یا ناحیه‌ی خط کمر شروع می‌شود. اگر پیسی به نواحی محدود شده و کمی گسترده شود، آنگاه این بیماری به نام برص بخشی خوانده می‌شود. به صورت همزمان، در تعداد کمی از موارد مبتلا به این بیماری،پیسی سگمنتال می‌تواند با پیسی کلی مرتبط باشد.

پیسی آکروفیشیال

ویتیلیگو آکروفیشیال شایع‌ترین نوع پیسی می‌باشد. این نوع پیسی دارای انتشار لکه‌های سفید از مرکز بدن به سمت دیگر نواحی می‌باشد. این نوع برص، به صورت از دست دادن رنگدانه‌های پوست در قسمت صورت یا اندام‌هایی مانند انگشتان، اطراف دهان و اطراف چشم‌ها می‌باشد. معمولاً این فقدان در مورد نواحی در معرض آفتاب، اتفاق می‌افتد.

درمان


هدف از درمان لک و پیس، بازیبای عملکرد پوست و بهبود ظاهر پوست بیمار است. درمان ویتیلیگو نیازمند زمان طولانی است و معمولاً باید برای شش تا ۱۸ ماه ادامه یابد. شانس درمان ویتیلیگو به تعداد لکه‌های سفید و چگونگی گسترش بیماری و گزینه‌ی درمانی ارجح بیمار بستگی دارد. هر بیماری، به صورت کاملاً متفاوت به درمان ویتیلیگو پاسخ داده و یک درمان ویتیلیگو خاص ممکن است برای همه‌ی افراد مناسب نباشد. گزینه‌های درمان ویتیلیگو موجود برای پیسی شامل دارویی، جراحی و درمان‌های افزودنی (درمان‌هایی که می‌توانند همراه با درمان جراحی یا دارویی استفاده شوند) می‌باشند.

کرم‌های موضعی

کرم‌های و ژل‌های زیادی وجود دارند که حاوی کورتیکواستروئیدها می‌باشند، مانند استونید و می‌توانند در بازیابی رنگ طبیعی پوست کمک کننده باشند. کارایی این کرم‌ها زمانی که در سطوح اولیه‌ی بیماری استفاده شوند، بیشتر است. اما این کرم‌ها می‌توانند باعث عوارض جانبی مانند چروک شدن پوست و ظاهر شدن خطوطی بر روی سطح پوست شوند. در حدود نیمی از بیماران بخشی از رنگ پوست خود را پس از چهار تا شش ماه مجدداً به دست می‌آورند. کورتیکواستروئیدها برای استفاده‌ی افراد زیر بهترین گزینه می‌باشند:

  • افرادی که پیسی به تازگی در آنها تشخیص داده شده است.
  •  افرادی که دارای تن رنگی تیره‌تری هستند.
  •  تغییر رنگ صورت (کورتیکواستروئیدهای موضعی، مانند بیشتر درمان‌های موجود بر روی دست‌ها و پاها تأثیر کمتری دارند).

درمان نوری (فوتوتراپی)

درمان‌های فوتوتراپی معمولاً در مطب پزشک، کلینیک‌ها و بیمارستان‌ها ارائه می‌شوند. این نوع درمان پیسی معمولاً با دیگر روش‌ها مانند درمان‌های موضعی ترکیب می‌شوند. به صورت فزاینده‌ای از درمان نوری برای لک و پیس استفاده شده و این روش به عنوان مراقبت استاندارد در بسیاری از محل‌ها مطرح می‌شود. این درمان پیسی از یک طول موج ۳۱۱ نانومتری استفاده می‌کند. در ترکیب با درمان قدیمی‌تر UVA، این روش از دوزهای کمتری از پرتو فرابنفش بهره می‌برد که باعث قرمزی و سوختگی کمتر شده و احتمالاً تأثیر بالاتری دارد. این درمان را می‌تواند برای تمام بدن اعمال کرده و یا با استفاده از یک وسیله‌ی دستی، آن را به لکه‌های خاصی از ویتیلیگو هدایت نمود. درمان تمام بدن می‌تواند زمان کمتری را نسبت به درمان هدفدار صرف کند. از سوی دیگر، مینیموم کردن برخورد با پرتوها نیز بسیار مهم است. شما به درمان‌های NB-UVB دو یه سه بار در هفته نیاز دارد که تقریباً ۴۸ ساعت یا بیشتر زمان می‌برد.

فتوکموتراپی

فتوکموتراپی(PUVA) شکلی از درمان احیای رنگدانه‌ها است که در آن نوعی دارو به نام پسورالن استفاده می‌شود. این ماده‌ی شمیایی پوست را به شدت در مقابل نور حساس می‌کند. سپس پوست با استفاده از نوع خاصی از پرتو فرابنفش به نام UVA تحت درمان قرار می‌گیرد. زمانی که پیسی تنها مناطق کمی را درگیر کرده باشد، پسورالن می‌تواند پیش از درمان UVA به آن نواحی اعمال شود. به صورت نرمال، پسورالن به صورت قرص مصرف می‌شود. درمان برص با فتوکموتراپی دارای شانس ۵۰ تا ۷۰ درصدی برای بازگرداندن رنگدانه‌ها به پوست صورت، بالای بازوها، تنه و بالای پاها می‌باشد. دست‌ها و پاها به خوبی به این درمان پاسخ نمی‌دهند. معمولاً حداقل یک سال درمان و دو بار در هفته نیاز است.

بهبود ظاهر پوست

کارهای متعددی را برای محافظت از پوست و همچنین بهبود ظاهری آن می‌توانید انجام دهید. استفاده از کرم‌های ضد آفتاب و محدود کردن قرار گرفتن زیر نور خورشید، می‌تواند از برنزه شدن جلوگیری کند. این کار به شما کمک می‌کند تا تقابل میان پوست دارای رنگ و لکه‌های سفید را کاهش دهید. می‌توانید از مواد آرایشی برای پوشش لکه‌های سفید روی صورت استفاده کنید. محصولات برنزه کردن پوست مانند دی هیدروکسی استون (DHA) نیز می‌توانند برای استتار لکه‌های سفید استفاده شوند.

145991total visits,3157visits today

در مورد مقاله فوق تبادل نظر کنید

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شدعلامتدارها لازمند *

*